ट्रम्प धोरणांचा शिक्षण क्षेत्रावर मोठा परिणाम: परदेशी विद्यार्थ्यांची संख्या घसरली, विद्यापीठांना अब्जोंचे नुकसान

अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प पुन्हा सत्तेवर आल्यापासून त्यांच्या कठोर परदेशी धोरणांचा थेट परिणाम अमेरिकेच्या शिक्षण क्षेत्रावर झाला आहे. विशेषतः परदेशी विद्यार्थ्यांवरील व्हिसा निर्बंधांमुळे संपूर्ण उच्च शिक्षण व्यवस्था संकटात आली असून, या धोरणांमुळे अमेरिकेतील विद्यापीठांना अब्जोंचे आर्थिक नुकसान सहन करावे लागत आहे.

व्हिसा धोरणांचा थेट परिणाम: १९% नी घटले विद्यार्थी आगमन

ब्लूमबर्गच्या ताज्या अहवालानुसार, 2025 च्या ऑगस्ट महिन्यात अमेरिकेत फक्त 3.13 लाख परदेशी विद्यार्थी शैक्षणिक व्हिसावर आले, ही संख्या मागील वर्षाच्या तुलनेत 19% नी कमी आहे. वर्षाच्या पहिल्या आठ महिन्यांत एकूण घट 12% इतकी झाली आहे, जी 2021 नंतरची सर्वात कमी नोंद आहे.

भारतीय आणि आशियाई विद्यार्थ्यांवर सर्वाधिक परिणाम

भारत: परदेशात शिकण्यासाठी जाणाऱ्या भारतीय विद्यार्थ्यांची संख्या तब्बल 45% नी घसरली आहे.

चीन: 12% ची घट नोंदवली गेली आहे.

इतर आशियाई देश: जपान, व्हिएतनाम, कोरिया यांसारख्या देशांतील एकूण 24% विद्यार्थ्यांची घट झाली आहे.

या आकडेवारीवरून स्पष्ट होते की ट्रम्प प्रशासनाच्या ‘अमेरिका फर्स्ट’ धोरणाचा सर्वात मोठा फटका आशियाई विद्यार्थ्यांना बसला आहे.

विद्यापीठांना आणि अर्थव्यवस्थेला अब्जोंचा फटका

परदेशी विद्यार्थी दरवर्षी अमेरिकेच्या अर्थव्यवस्थेत 44 अब्ज डॉलर्सचे योगदान देतात आणि जवळपास 4 लाख नोकऱ्या निर्माण करतात. मात्र, यंदाच्या शैक्षणिक वर्षात 40% घट होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. परिणामी, विद्यापीठांना अंदाजे 7 अब्ज डॉलर्सचे नुकसान होईल.

विशेष म्हणजे, एका अभ्यासानुसार प्रत्येक तीन परदेशी विद्यार्थ्यांमुळे एक नोकरी तयार होते. त्यामुळे ही घट केवळ शैक्षणिक क्षेत्रापुरती मर्यादित नसून, अर्थव्यवस्थेवरही दूरगामी परिणाम करणारी ठरत आहे.

व्हिसा रद्द आणि बंदीचे प्रमाण वाढले

ट्रम्प प्रशासनाने आतापर्यंत 6,000 हून अधिक विद्यार्थ्यांचे व्हिसा रद्द केले असून, काही नामांकित विद्यापीठांवर (उदा. हार्वर्ड) देखील कठोर निर्बंध लावण्यात आले आहेत. परिणामी, अनेक विद्यार्थी शिक्षणासाठी युरोप, कॅनडा, दक्षिण कोरिया यासारख्या पर्यायी देशांकडे वळत आहेत.

अमेरिकेच्या STEM क्षेत्राला धोका

भारतीय विद्यार्थ्यांनी गेल्या काही दशकांत अमेरिकेतील STEM (Science, Technology, Engineering, Mathematics) क्षेत्रात मोठे योगदान दिले आहे. त्यांनी अनेक मोठ्या कंपन्या स्थापन केल्या असून, संशोधन क्षेत्राला चालना दिली आहे. मात्र, परदेशी विद्यार्थ्यांची घट ही अमेरिकेच्या जागतिक स्पर्धात्मकतेसाठी गंभीर इशारा मानली जात आहे.

युरोप आणि दक्षिण कोरिया घेत आहेत संधी

ज्या जागा परदेशी विद्यार्थ्यांच्या अनुपस्थितीमुळे रिकाम्या होत आहेत, त्या युरोप आणि दक्षिण कोरियासारखे देश भरण्याचा प्रयत्न करत आहेत. त्यामुळे जागतिक शिक्षण केंद्र म्हणून अमेरिकेच्या नेतृत्वाला आता आव्हान मिळू शकते.